Je eerste afspraak bij de gynaecoloog: zo bereid je je voor

Een verwijzing naar de gynaecoloog kan opluchten én spannend zijn. Eindelijk iemand die verder kijkt, maar ook: wat gaat er gebeuren, en wat als je weer niet serieus genomen wordt? En misschien herken je het: pas als je weer buiten staat, bedenk je wat je eigenlijk had willen vragen. Dit artikel helpt je om goed voorbereid binnen te stappen.

In het kort

Je huisarts verwijst je meestal door als een behandeling niet genoeg helpt.
De gynaecoloog stelt vragen en maakt meestal een echo van je onderbuik. Soms volgt een MRI.
Een kijkoperatie is meestal niet nodig om endometriose vast te stellen.
Neem een pijndagboek, je medicijnen en je vragen mee.
Let op of de arts naar je luistert en alle opties met je bespreekt.

Wanneer word je doorverwezen naar de gynaecoloog?

Meestal begint het bij de huisarts. Thuisarts.nl schrijft: helpt een behandeling niet genoeg, dan stuurt je huisarts je door naar een arts in het ziekenhuis die veel weet van je baarmoeder: de gynaecoloog. (Thuisarts.nl)

Bij menstruatiepijn kijkt de huisarts meestal na ongeveer 3 maanden hoe het gaat. Helpt het niet genoeg, dan kan de huisarts een andere behandeling proberen of je doorverwijzen voor verder onderzoek. (Thuisarts.nl)

Twijfel je of jouw pijn 'gewone' menstruatiepijn is? Lees dan eerst Endometriose of menstruatiepijn.

Wat gebeurt er tijdens de eerste afspraak?

Het gesprek

De gynaecoloog wil weten wat je klachten zijn. Denk aan vragen als: waar zit de pijn, wanneer heb je pijn, hoe erg is het, wat heb je al geprobeerd, en heb je ook klachten buiten je menstruatie, bij het vrijen, bij het plassen of bij het poepen? De Endometriose Stichting schrijft dat artsen meestal een aantal vaste vragen stellen, waarop je je antwoorden alvast kunt voorbereiden. (Endometriose Stichting)

De echo

Thuisarts.nl noemt de echo als onderzoek: de arts maakt een echo van je onderbuik en bekijkt onder andere je vagina, baarmoeder en eierstokken. Dat gaat meestal met een apparaatje in je vagina. (Thuisarts.nl) Wat een endometriosecyste op een eierstok is, lees je in Endometriose-cyste of chocoladecyste.

Soms een MRI

Thuisarts.nl noemt ook een MRI als mogelijk onderzoek. (Thuisarts.nl) Vraag je arts gerust waarom een MRI wel of niet nodig is in jouw situatie.

Een kijkoperatie is meestal niet nodig

Bij een kijkoperatie kijkt de arts met een cameraatje in je buik of er endometriose-plekken zijn. Volgens Thuisarts.nl is zo'n operatie meestal niet nodig om zeker te weten dat je endometriose hebt, en kun je ook zonder kijkoperatie een behandeling krijgen. (Thuisarts.nl)

Hoe bereid je je voor op de eerste afspraak?

Hoe beter je je voorbereidt, hoe duidelijker het beeld voor de arts. En je zorgt ervoor dat je je eigen vragen kunt stellen. (Endometriose Stichting)

1. Houd een pijndagboek bij

Een afspraak duurt vaak maar kort. Met een dagboek hoef je niet alles uit je hoofd te weten. Thuisarts.nl raadt aan om op te schrijven op welke dagen en tijden je pijn hebt, wanneer je ongesteld bent, waar de pijn zit en hoe die voelt, wat je doet tegen de pijn en of dat helpt, en welke andere klachten je hebt. Neem het dagboek mee naar je afspraak. (Thuisarts.nl)

2. Vul de vragenlijst van de Endometriose Stichting in

De Endometriose Stichting heeft een gratis vragenlijst voorbereiding afspraak arts (pdf). Vul die in en neem hem mee naar je huisarts of gynaecoloog. (Endometriose Stichting)

3. Maak een lijstje van je medicijnen

Schrijf op welke pijnstillers, hormonen of andere middelen je gebruikt of hebt gebruikt, hoeveel, en of ze hielpen. Een overzicht van de mogelijkheden staat in Medicijnen bij endometriose.

4. Schrijf je vragen op

Zet je belangrijkste vraag bovenaan. Voorbeelden van vragen die je kunt stellen:

Kan endometriose de oorzaak zijn van mijn klachten?
Welk onderzoek is mogelijk, en wat houdt dat in?
Wat zag u op de echo, en wat betekent dat?
Welke behandelingen zijn er, en wat zijn de voor- en nadelen?
Wat betekent dit voor een eventuele kinderwens?
Wat kan ik zelf doen als ik veel pijn heb?
Wanneer moet ik terugkomen, of eerder bellen?
Is een verwijzing naar een endometriose-expertisecentrum zinvol?

Heb je de diagnose al? In Net de diagnose endometriose: 10 eerste stappen staan nog meer vragen voor daarna.

5. Neem iemand mee, als je dat fijn vindt

Twee horen meer dan één. Iemand die met je meegaat, kan aantekeningen maken terwijl jij in gesprek bent, en kan je helpen herinneren wat er gezegd is.

Waar let je op tijdens het gesprek?

De Endometriose Stichting geeft een paar handvatten om te beoordelen of een arts goed bij je past (Endometriose Stichting):

Luistert de arts naar je?
Worden alle behandelopties met je besproken, en steunt de arts jouw eigen keuze?
Heeft de arts ervaring met vrouwen met endometriose?
Verwijst de arts zo nodig door naar een pijnkliniek of psycholoog?
Gaat het om een operatie? Vraag dan naar de ervaring van de chirurg.

De stichting zegt het zo: neem je gezondheid in eigen hand, en volg je onderbuikgevoel. (Endometriose Stichting)

Wat is een endometriose-expertisecentrum?

Volgens de Endometriose Stichting kun je het best terecht bij een endometriose-specialist in een erkend centrum. Daar werken naast gynaecologen ook bijvoorbeeld urologen, chirurgen, mdl-artsen, psychologen en radiologen samen. Centra krijgen een kwaliteitscertificaat van niveau 1 of 2, vastgesteld door de beroepsvereniging van gynaecologen (NVOG). Een centrum zoeken kan via de zorgwijzer van de Endometriose Stichting. (Endometriose Stichting)

Bespreek met je huisarts waar je naartoe verwezen wordt, en zoek zelf ook uit wat bij je past. De stichting zegt: doe onderzoek naar wie je verwezen wordt. (Endometriose Stichting)

Wat doe je na de afspraak?

Schrijf zo snel mogelijk op wat er gezegd is en wat jullie hebben afgesproken.
Weet je niet meer precies wat een uitslag betekent? Je mag bellen om het nog een keer te vragen.
Houd je dagboek bij, zodat je bij een volgende afspraak kunt laten zien of een behandeling helpt.

Herken je je niet in wat er gezegd werd, of voelde je je niet gehoord? Bespreek dan met je huisarts of een second opinion zinvol is.

Veelgestelde vragen

Wat doet de gynaecoloog bij vermoeden van endometriose?

De gynaecoloog stelt vragen over je klachten en maakt meestal een echo van je onderbuik. Soms volgt een MRI. Een kijkoperatie is volgens Thuisarts.nl meestal niet nodig om endometriose vast te stellen.

Wat neem ik mee naar mijn eerste afspraak bij de gynaecoloog?

Een pijndagboek, een lijst van je medicijnen, je vragen, en eventueel de ingevulde vragenlijst van de Endometriose Stichting. Neem iemand mee als je dat fijn vindt.

Is een kijkoperatie nodig om endometriose vast te stellen?

Meestal niet. Volgens Thuisarts.nl kun je ook zonder kijkoperatie een behandeling krijgen.

Hoe vind ik een gynaecoloog die veel weet van endometriose?

Via de zorgwijzer op de website van de Endometriose Stichting vind je erkende endometriosecentra. Bespreek met je huisarts waar je naartoe verwezen wordt.

Bronnen

Always Endo deelt ervaringen van mij en van vrouwen uit endo-communities, in de hoop dat ze jou ook helpen, aangevuld met informatie uit betrouwbare bronnen. Het is geen medisch advies: bespreek je eigen situatie en behandeling altijd met je huisarts of specialist.